نشر قطره | Ghatreh Publications کشکول جدید
کشکولْ ظرف یا چنتهیی بودهاست که درویشان با خود حمل میکردهاند. و معمولاً زمانی که آنان چیزی دربارهی خداشناسی و یا ستایشِ صالحان و پاکان، میخواندهاند، مردم هرآنچه از پول و سکّه و گاه موادّ غذایی داشتهاند، در آن ظرف میریختهاند. و همینْ زیستْمایهی درویش را فراهم میکردهاست. در ادبِ پارسی و تازی نیز کشکول نام عمومی کتابهایی بوده که نویسندگان و دانشمندان یادداشتهای خود را چه عملی، چه ادبی و چه اجتماعی و فرهنگی در آنها یادداشت میکردهاند که البتّه چندان نظم و ترتیب نداشت، ولی به نظر نویسندگان آنها سودمند و خواندنی و بخاطر سپردنی بوده؛ زیرا هر کشکولی، اوّل از همه این حسن را دارد که خواننده هر صفحهی آن را باز میکند، گویی اوّلِ کتاب است و لذا از تقسیمبندیهای ملالآور برکنار است. و دانشمندان ایرانی ـ اسلامی از این دست کتابها نسبتاً زیاد پرداختهاند. این کشکولِ جدید، مجموعهای از یادداشتهایی است که من طیّ سیواند سال مطالعه از آثار مختلف فارسی، عربی، انگلیسی، و... گرد آوردهام. در آن آیات قرآن هست، حدیث هست، شعر هست، فقه و کلام و فلسفه و طنز و شوخطبعی و نقدِ اجتماعی هست، و من امیدوارم که هرکس در این گرانی و کمپولی آن را میخرد از خواندنِ بخشهایی از آن وقتش اندکی خوش شود و «غذایِ خود را جداگانه بیابد»، و اگر این معنی بحاصل آید، گردآورنده بسیار خرسند و خشنود خواهد بود.
